Truri i njeriut.

    Diese Seite verwendet Cookies. Durch die Nutzung unserer Seite erklären Sie sich damit einverstanden, dass wir Cookies setzen. Weitere Informationen

    Përkthyes

    Radio Projekt 21

    Ndegjo me Internet Explorer

    Ndegjo me Firefox

    Forumsstruktur

    Team

    • Truri i njeriut.

      Truri






      Truri (lat. cerebrum dhe greq. ἐγκέφαλον - enkefalon - "në kokë" ) tek njeriu dhe kafshët kurrizore është pjesa e trupit që gjendet në kokë i mbrojtur nga kafka dhe cipa trunore dhe që shërben për kapjen, përpunimin dhe ruajtjen e njoftimeve të marra (në nje nivel të lartë) nëpërmjet organeve shqisore (syve, veshëve, etj.) për t´i shndërruar në lëvizje që janë mjeti i ndërveprimit me mjedisin e jashtëm. Truri është qendra e kontrollit të sistemit nervor qendror. Truri te shumica e kafshëve është i vendosur në kokë pranë aparatit shqisor dhe gojës. Kafshët jokurrizore nuk zotërojnë një tru qendror apo një grumbull të veçuar ganglionesh. Truri është një organ tejet i ndërlikuar. Truri i njeriut, p.sh. përbëhet nga më shumë se 100 miliardë neurone, secili i lidhur me mëse 10.000 të tjerë.

      Truri ndahet ne disa grupe:

      -Arrçi Është pjesa e fundit e trurit e lidhur me palcën kurrizore.Është qendër për rregullimin e procesit të frymëmarrjes, të zemrës, gëlltitjes, të tkurrjes dhe zgjerimit të enëve të gjakut.

      -Truri i vogël Është i zhvilluar mirë sidomos tek gjitarët, dhe te shumë llojeve të peshqve.Ai është qendër e drejtpeshimit, lëvizjes dhe koordimit të punës së muskujve.Tek ujëtokësorët dhe zvarranikët është i zhvilluar pak.

      -Truri i mesëm Është i vendosur në mes të trurit të madh dhe palcës kurrizore.Tek rruazorët primitiv truri i mesëm është vendi kryesor i lidhjes mes ngacmimeve dhe grupeve të muskujve.

      -Truri i ndërmjetmë Ështe i vogël.Në pjesën e poshtme të tij gjendet hipofiza e lidhur me hipotallamusin si qendër kontrolluese e metabolizmit, temperaturës së rupit, procesin e gjumit dhe funksione të tjera, ndërsa në pjesën e sipërme epifiza si gjëndër me tajim.

      -Truri i përparmë.

      Ndërtimi
      Truri i njeriut eshte truri me i persosur

      Truri i njeriut eshte i perbere nga 5 pjese: truri i madh , truri i mesem , truri i ndrejmjetm , truri i vogel dhe palca kurrizore. Truri Tek femijet e posalindur eshte 400gr ndersa tek njeriu i rritur 1400g prej te cileve 1200 g i perkasin trurit te madh
    • Truri Kuantik

      Ndoshta çështja më e vështirë që është shtruar ndonjëherë në shkencë është ajo e quajtur “problem i vështirë“,ose “problemi i pazgjidhshëm“.Është problemi se si bota jomateriale e mendimeve dhe e ndjenjave tona bashkvepron me botën materiale të trupit tonë.Gjendja emocionale të shkaktura nga mendimet dhe nga ndjenjat tona (bota jomateriale) pasqyrohen në mënyrë të menjëhershme në fiziologjinë e trupit tonë (bota materiale).Për shembull,kur në trurin tonë vjen një mendim jomaterial për të ngritur dorën,truri fillon menjëherë të prodhojë bartës mesazhi neurotransmetues,të cilët lëvizin nepër sistemin nervor.Në muskujt e dorës dërgohen impulse elektirke dhe muskujt fillojnë t’i përgjigjen mendimit fillestar.

      Si është e mundur kjo? Si mundet që diçka jomateriale siç është mendimi të shkaktojë një pasojë reale materiale,gjë që ndodh vazhdimisht në trupin tonë?
      Nisur nga Dekarti,i cili tha se ka një hendek ndërmjet trupit dhe mendjes, përgjigja e kësaj pyetjeje nuk është e mundur që të merret me anët të fizikës njutoniane.Por si mundet atëherë të lidhet bota jommateriale e mendjes dhe bota materiale e trupit?

      A ka të ngjarë që përgjigja të vijë nga fizika kuantike?

      I gjithë realiteti i jashtëm që përthithet nga truri vjen në të përmes pesë shqisave: dëgjimi, nuhatja,shijimi,prekja dhe perceptimi pamor.Sipas filozofit Imanuel Kant,ne duhet të bëjmë dallim ndërmjet botës numenale,botës në vetvete (daß Ding an sich) dhe botës fenomenale,botës ashtu siç e perceptojmë ne.Kanti thotë se është i pamundur perceptimi i drejtpërdrejtë i botës;në mundemi ta perceptojmë atë vetëm përmes shqisave.

      Realitetin e jashtëm askush nuk mund ta njofë vërtet,sepse ne asnjëherë nuk e perceptojmë atë drejtpërdrejtë.Mandje mund të shkohet deri aty sa të ngrihet pyetja nëse ekziston një realitet fizik.Sidoqoftë,Kanti besonte se realiteti fizik,burimi i perceptimeve tanë,është real.Ai pohonte se ajo që njohim ne për botën është kryesisht një interpretim i bërë nga truri ynë.Për të vlerësuar se çfarë thoshte Kanti, përpiqu të numërosh pikat e zeza në figurë;nuk është e lehtë,sepse në të nuk ka fare pika të zeza! Truri yt imagjinon se aty ka pika të zeza,të cilët ti i shikon sikur lëvizin para-prapa!

      Përkthimi që bën truri,nga nxitja e jashtme e korteksit pamor deri në pamjen që formohet në kokë vjen prej një modeli valor elektromagnetik të jashtëm. Ndoshta nuk e ke menduar ndonjëherë,por ngjyra e kuqe në vetvete nuk ekziston! Ngjyra e kuqe,ashtu si pikat e zeza që thamë sipër,është vetëm një përkthim,një paraqitje që sjell shqisa tek ti.Ngjyra e kuqe është një ndërtim subjektiv i asgjëje tjetër veçse i një vale elekrtomagnetike me një frekuncë, amplitudë dhe fazë të caktuar.

      Insekte që kanë vetëm dy lloje të receptorëve të ngjyrave kanë një pamje subjektive krejtë të ndryshme të po asaj ngjyre që ti e quan e kuqe;duke qenë se ata nuk e shikojnë atë,ajo për ta perceptohet si e zezë.Ne mandje nuk dimë as se si e perceptojnë ngjyrën e kuqe njerëzit e tjerë! Kjo është ajo që Imanuel Kanti di=onte të thoshte kur fliste për pamundësinë e njohjes nga ne të botës numenale,botës në vetvete;ne shikojmë vetëm varoantin tonë personal ,interpretimin tonë të realitetit,i vili qëndron përtej nesh.Në mënyrë të pashmangshme njohja jonë është e kufizuar, sepse ne interpretojmë vetë pak përqind të të gjithë spektrit të energjisë elektromagnetike që ekziston.

      Kemi mësuar në shkollë që truri ynë është një lloj superkompjuteri i pajisur me neurone që marrin nxitje në sinapse,të cilët përpunojnë informacionin vibrues të marrë nga pesë shqisat. Mendimet e individit janë personale dhe asnjë tjetër përveç atij individi nuk mund t’i njohë ata!
    • Kujtesa ruhet në qelizat gri që përbëjnë trurin.Shumicëa e njerëzve këto kanë mësuar në shkollë dhe i besojnë akoma ato që kanë mësuar,por shkenca ka përparuar qysh nga koha kur janë shkruar këta tekste shkollorë dhe tani përdor shkencën kuantike për të shpjeguaar ndërgjegjen.

      Në vitin 1920 Vildër Penfild besonte se kujtesat ruheshin si engrame në një vend të veçantë apo adresë në tru,ashtu si një kompjuter ruan të dhënat e tij në një vend të veçantë të memories. Karl Leshli,duke kërkuar këto engrama,duke eksperimentuar me minj,zbuloi se kujtesa nuk ruhet në vende të caktuara brenda trurit, por duke se shpërndahet në të gjithë trurin dhe çdo pjesë e trurit duket se përmban të gjithë kujtesën. Shpërndarja e nkujtesës në të gjithë trurin dhe çdo pjesë e trurit duket se përmban të gjithë kujtesën.Shpërndarja e kujtesës në të gjithë trurin mund të shpjegojë pse njerëzit me zona të dëmtuara të trurit i ruajnë akoma kujtimet e tyre.

      Vetia e kujtesës së trurit që “pjesa të përmbajë të tërën” e shtyti neurofizilogun e Stenfordit Karl Pribram të kryente kërkime kur mësoi mbi holografinë në vitin 1960.Ai doli me një shpjegim të ri për ruajtjen e kujtesës dhe besonte se truri e ruan kujtesën si model interference valor në formën e hologramës.Një hologramë është një pamje tredimensionale që ruhet në një fotografi dydimensionale si model valor.Ajo ndërtohet duke ndarë me anë të pasqyrave një tufë koherente lazeri në dy të tilla.Këto dy tufa ruhen si një model i interferencës valore në një plakë fotosensitive ku tek subjekti që fotografohet drejtohet njëra nga tufat,ndërsa tufa tjetër drejtohet drejtpërdrejt në pllakën fotosensitive.Kur shikohet në dritë normale holograma nuk tregonë figurë,ajo përmban vetëm një numër rrathësh të mjegullta,por kur ajo ndriçohet me një rreze lazer,në të shfqaet një pamje tredimensionale e subjektit origjinal,pamje që mund të shikohet nga një numër i madh këndesh.Pamja tredimensionale duke sikur rri pezull në ajër. Kujtimet në tru mendohet se ruhen në të njejtën mënyrë si holograma ruan një pamje.Ruajtja holografike e kujtesës mund të shpjegojë kapacitetin shumë të madh të trurit.kapacitet i rendit 10 miliard bite informacioni në një jetëgjatësi mesatare njerëzore.

      Hologramat shpjegojnë shumë mirë edhe mënyrën se si truri arrin të gjejë dhe të kujtojë shumë shpejt kujtimet nga sasia gjiigande e informacionit që ai ruan.Në çast ne njohim një fytyrë të dikujt që nuk e kemi parë prej vitesh edhe kur kjo fytyrë është plakur.Pamjet holografike mund të krahasohen edhe kur ato nuk janë njëqind të njejta.Pribram tregoi që jo vetëm kujtimet tona,por edhe procesi ynë njohjes, nuhatja, shijimi, dëgjimi dhe shikim mund të shpjegohen me anë të parimeve holografikë.

      Le të marrim si shembull një perceptim pamor.Pikëpamja e sotme e shkencës është se pamja e botës projektohet nga lentet e syrit në një sfond,në retinë dhe se kjo pamje si të thuash “dixhitalizohet” nga truri dhe elementët e saj ruhen.

      Pribram provoi se qelizat nervore të syrit reagojnë ndaj frekuencave të caktuara të valëve elektromagnetike që godisin syrin.Pamja shikohet del pyetja:si mundet një pamje të përmbajë frekuenca? Me anë te një procesi të quajtur transformimi Furie,informacioni hapësinor mund të përkthehet në një spektër frekuencash. Zhan Furje provoi se çdo lloj forme valore mund të ndërtohet prej valëve sinusoidale me frekuenca,faza dhe amplituda të ndryshme,mund të përftohet çdo lloj forme valësh.Procesi i përshkruhet metematiksht nga transformimi invers Furje.Ky transformim përdoret për të krijuar valë origjinale prej spektrit të valëve, sinusoidale. Transoemimet Furje mund të zbatohen kështu edhe në informacionin hapësinor dydimensional.

      Pribram zbuloi që korteksi i truri kryen një transfromim Furje të pamjes vizualenë sy dhe shpërndan frekuencat përbërëse të pamjes në të gjithë neuronet e trurit. Në këtë mënyrë pamja përvetësohet dhe memorizohet si model i interferencës valore në neuronet,tamam si holograma që ruan fotografinë.Forma origjinale e pamjes mund të rindërtohet nga paraqitja holografike e saj me anë të transformimit invers Furje,duke dhënë një imazh pamor brenda kokës sonë.
    • Ndërtimi i një imazhi prej frekuencave valore sinusoidale të veçanta është teknika e përdorur në skenarin MRI (pamje me rezonacë magnetike) që përdoret në spitale.Skenari MRI (Magnetic Resonance Imaging) përdor transformimiet Furje për të ndërtuar një imazh holografik të trupit që akanohet me anë të atomeve të ngacmuar të hindrogjenit që kalojnë përmes molekulave të ujit të trupit.Kjo teknikë është krijuar nga Uolltër Shemp,i cili më vonë dha kontribut në teorinë kuantike të trurit duke thënë që kujtimet nuk ruhen brenda vet trurit,por në materialin e hapësirës,në vakuumin fizik.Truri vepron si një mjet leximi në vakumin fizik ku ruhet kujtesa holografike në formën e mdelit valor.

      Kur kombinojmë teorinë holografike të trurit të Karl Pirbramit me teorinë e Dejvid Bohmit,e cila thotë se universi si i tërë është vetëm një hologramë gjigande, marrim një pikëshikim interesant të realitetit,atë që quhet modeli holografik.Në modelin holografik universi shikohet si një magazinë gjigande e frekuencave elektomagnetike,të cilat përmbajnë nevele të shumëfishtë të realitetit.

      Truri,duke përdorur transformimet Furje,dekodon një kanal përmes ferkuencave elektromagnetike të universit dhe prej këtej ndërton paraqitjen tonë të mbrendshme të realitetit. Truri ynë mund të marrë vetëm një diapazon të kufizuar të frekuencave nga bota e jashtme,pra mund të arrijë vetëm një njohje të kufizuar të realitetit.Mund të thuhet që truri akordohet në një realitet të caktuar,ashtu si radioja që akordohet në një stacion.

      Ne mendojmë se lëvizim në një botë solide të pamjeve që janë perceptuar prej trur,por e vërteta më e thellë mund të jetë që ne zbërthejmë vetëm një realitetet e botëve të shumta paralele.

      Modeli holografik zgjidh shumë mistere të fenomeneve paranormalë,sepse trutë individualë janë vetën pjesë të një të tëre,trurit univerzal.Në modelin holografik të gjithë trutë janë të lidhur në mënyrë rë pakufizuar dhe informacioni paranormal(telepatia) mund të kalojë lehtësisht nga një tru në tjetrin.

      Stjuart Hamerof dhe Roxher Penroz kontribuan në teorinë kunatike të trurit duke paraqitur një model të trurit të bazuar në llogaritjen kuantike.Ata besojnë se truri ynë e përpunon informacionin nga neoronet jo vetëm në gjendje klasike,por duke përdorur edhe gjendjet kuantike.Gjendjet kunatike brenda trurit për një kohë të gjatë besohej se ishin absolutisht të pamundura,sepse truri ishte shumë i madh,shumë i lagësht dhe shumë i ngrohtë për t’i bërë të mundura gjendjet kunatike,të cilat ishin vrojtuar vetëm në laborator, në situata të izoluara dhe të kontrolluara të shkallës nënatomike.Por tani Hamerof beson se ka gjetur tullën bazë,kubitin,për llogaritje kunatike në tru.Ai ka dalluar një tub shumë të vogël,të quajtur mikrotubul,i cili përmban citoskeletin e qelizës.

      Citoskeleti është skeleti që i jep qelizës strukturën e saj;ai është korniza e qelizës.Përveç kësaj,mikrotubuli shërben edhe si një tub për kalimin e të gjithë llojeve të komponimeve kimikë që përdoren nga qeliza.Homerof thekson se citoskeleti mund të ketë edhe një funksion neral dhe se ai mund të jetë madje edhe më i përparuar nga vet neuronet. Funksioni neural i citoskeletit mund të shpjegojë pse një organizëm njëqelizor mund të kryejë funksione inteligjentë, sepse ndonëse organizmi njëqelizor nuk ka rrjet neoronesh, neurone dhe tru,ai zotëron një formë primitive të ndërgjegjs duke qenë se kryen funksione inteligjentë si notimi, ngrënia dhe çiftimi!

      Për sa i takon njerëzve,ne kemi një tru të përbërë nga neurone të cilët ndërlidhen me anë të dentriteve dhe sinapseve,duke krijuar kështu sistemin nervor qendror.Brenda qelizave neuronale gjendet citoskeleti i përbërë nga mikrotubulat.Vetë mikrotubulat janë të ndërtuar prej tubulinave,proteina me formë hegzagonale.Këtë tubulinë brenda mikrotubulit të neuronit ka indentifikuar Hamerof si klubit të trurit.

      Interpretimi klasik i neurobiologjisë ka qenë që përqendrimet e joneve të ndryshëm bartin impulset që lëvizin në të dy drejtimet brenda sistemit nervor qendror dhhe janë përgjegjës për të gjithë informacionin e përpunuar nga sistemi nervor në tërësi.

      Hamerof vërejti që mikrotubulat përmbajnë dritë me koherencë të lartë (dritë të ngjashme me lazerin) dhe që kjo dritë luan një rol të rëndësishëm në përpunimin e informacionit nga truri.Fric Pop gjithashtu ka zbuluar lëshimin e biofotoneve nga trupi i njeriut.pop zbuloi që dalja e dobët e biofotoneve mund të diktohet jo vetëm prej trupit të njeriut,por nga të gjitha format biologjike të jetës dhe dyshon se burimi i këtyre biofotoneve lidhet me ADN-në.
    • Hamerof gjeti biofotone koherentë brenda mikrotubulave kur ata janë në gkendje kuantike. Me fjalë të tjera,biofotonet ishin koherentë dhe me lidhje kuantike.Mikrotubuli është i mbushur me molekula uji të renditura me koherencë të lartë dhe Hamerof beson se ky ujë të rëndësishëm në përcjellshmërinë e biofotoneve përmes mikrotubulit.Kur biofotonet kalojnë përgjatë mikrotubulit,ata shkojnë në sinapset e neuronit dhe pastaj kalojnë më tej në neuronin tjetër.në këtë mënyrë mikrotubulat shërbejnë si sistem përcjellës për dritën koherente në tru dhe më të gjitha pjesët e tjera të trupit.

      Ky rrjet mikrotubulash është quajtur si interneti i trupit njerëzor,i cili lidh jo vetëm qelizat nervore, por edhe çdo qelizë tjetër të trupit.Ai bën të mundur shkëmbimin e infromacionit kuantik ndërmjet trurit dhe pjesës tjetër të trupit.Rrjedhimi i kësaj është se ndërgjegjja nuk është e kufizuar vetëm në tru,por të gjitha qelizat e trupit kanë të njejtin rol në ndërgjegje.Kjo mund të shpjegojë natyrën mbinatyrore të ndërgjegjes,pra mendimet dhe ndjenjat veprojnë në unitet brenda truput.Mendo se çfarë ndodh kur ti je i dashuruar dhe njeriu që ti dashuron kalon papritur para teje.I gjithë trupi dhe truri yt do të reagojnë menjëherë dhe në unitet! Ti shqyen sytë,zemra rreh shpejt,të merret fryma,niveli i adrenalinës rritet dhe të shkojnë mornica në shpinë e të dridhen gjunjët; të gjitha këto ndodhin njëkohësisht. Reagimi i unifikuar i trupit brend çasti,me anë të internetit neural të tij përhapet përmes “përcjellsave” motubula si valë drite koherente,duke lidhur të gjitha qelizat e trupit tënd.

      Kolegu i Hamerofit,matematikani Roxhër Penroz ndërtoi një shpjegim të ri alternativ për interpretimin Kopenhagen të fizikës kuantike,pra shuarjen e vales kuantike nga vrojtimi i ndërgjegjshëm.Penroz propozoi një zvogëlim objektiv (zvogëlim është sinonim për “shuraje e valës kunatike”).Zvogëlimi objektiv(OR) mundëson shuarjen e valës kunatike pa pjesëmarrjen e vrojtimit të ndërgjeshëm njerëzor,por ndodh vetëm kurr arrihet një “prag i caktuar” i atij që ai e quan gravitet kunatik.

      Llogaritja kuantike që bëhet në tru përdor mekanizmin e informaccionit (lidhjes) së kundërt (fidbek) që kalon nga ndijuesit hyrës të trupit dhe prandaj shuarja e gjendjes kunatike që arrihet në mikrotubula quhet Zvogëlim Objektiv i Orkestruar (Orch ose OR).Gjendja klasike e sinjalit hyrës në dijuese orkestron llogaritjen kunatike me anë të lidhjes së kundërt.

      Modeli i trurit kuantik i Hamerofit çon në pikën që ndërgjegjja,mendimet dhe ndjenjat tona janë rezultat i zvogëlimit objektiv (OR) të një mbivendosjeje të të gjithë mendimeve dhe ndjenjave të mundshme që ndodhin në kubitet brend mikrotubulave në neuronet e trurit.Me fjalë të tjera,mendimet tanë personalë janë thjesht një shuarje (kolaps) i mendimeve universalë.

      Modeli kuantik i trurit thotë se vet universi zotëron veti themelore të protondërgjegjes!
      Është kjo protondërgjegje,apo ndërgjegjja universale (mendimet e të gjithë mendimeve) e cila shuhet në ndërgjegjen individuale në kubitet e trurit.Kjo ndodh me një shpejtësi mestare prej 40 shuarjesh në sekondë,çka i korrespondon frekuencat prej 40Hz të valëve të trurit.Vetëdija jonë për mendimet dhe ndjenjat e brendshme është e ndërtuar soi modeli i një filmi që xhirohet me shpejtësi 40 kuadro në sekondë nga një ndërgjegje universale.

      Hamerof dhe Penroz theksojnë se modeli i tyre i Zvogëlimit Objektiv të Orkestruar (OR) për përpunimin kuantik në mendje përputhet me mësimet siritualë të budizmit,hinduizmit dhe kabalës,të cilt mësojnë ekzistencën e një mendjeje universale.

      Ajo që fitojmë ne në këtë mënyrë,është një model i trurit i cili tregon që ndërgjegjja nuk është një epifenomen,rezultat i veprimtarisë së trurit,por se truri duhet të shikohet si një antenë e madhe apo si një marrës i ndërgjegjes universale e cila ndodhet kudo në univers!

      Teoria kuantike e trurit ka mjaftë kundërshtarë dhe është akoma në fazën e saj foshnjore, por ajo ka tërhequr tashmë shumë vëmendje dhe një ditë mund të pranohet gjerësisht si shpjegim i saktë për mënyrën se si punon truri.